Jak hodować kiełki w domu?

Kiełki to naturalny skarb! Są maleńkie, ale pełne składników odżywczych. Kiełki są (bez)cennym składnikiem diety. Zacznij uprawiać kiełki w domu – łatwo, tanio i zawsze pod ręką.

Domowa uprawa kiełków nie wymaga wiele miejsca albo specjalistycznej wiedzy ogrodniczej. Wystarczy kilka podstawowych narzędzi i czas. To świetna inwestycja! Zacznijmy od początku – przede wszystkim warto wiedzieć, że…

Kiełki są bardzo zdrowe!

Kiełki do Europy trafiły z Chin. W tym regionie świata od niepamiętnych czasów ludzie traktowali kiełki jako lek. Z właściwości kiełków korzystali europejscy żeglarze i podróżnicy podczas długich rejsów, aby dostarczyć załodze składników odżywczych i unikać niedoborów podczas długich miesięcy pływania po morzach i oceanach.

Kiełki to rośliny we wczesnej fazie rozwoju. Są skoncentrowanym źródłem składników odżywczych. Mają bardzo dużo witamin, przede wszystkim są dobrym źródłem witaminy C oraz witamin z grupy B, a kiełki roślin oleistych dodatkowo zawierają witaminy E i K. Kiełki zapewniają solidną dawkę składników mineralnych, takich jak na przykład, żelazo, magnez, wapń, potas, dostarczają białek, aminokwasów i przeciwutleniaczy.

Rozkład składników odżywczych różni się w różnych kiełkach. Jednak całościowo są naprawdę wyjątkowym pokarmem. Zawarte w nich substancje ułatwiają przyswajanie składników odżywczych. Kiełki w diecie mogą wspierać odporność oraz układ krwiotwórczy. Warto stosować je po chorobie. Kiełki pomagają odzyskać siły i przyśpieszają regenerację. Świetnie sprawdzą się w okresie przesilenia wiosennego, kiedy chcemy wrócić do formy po okresie zimowego przestoju.

Jakie kiełki hodować?

Najlepsza w temacie kiełków jest ich różnorodność – każdy znajdzie coś, co mu smakuje, a przede wszystkim coś, czego potrzebuje. Możemy hodować kiełki rzodkiewki, soi, rzeżuchy, buraka, słonecznika, lucerny, cebuli brokułu, soczewicy, owsa, pszenicy, fasolki mung, fasoli adzuki oraz kiełki wielu gatunków roślin.

Większość kiełków można jeść na surowo, niektóre wymagają przygotowania (jak na przykład kiełki soi albo kiełki fasoli mung, które są składnikiem potraw kuchni azjatyckiej). Kiełki świetnie pasują do kanapek i sałatek, dobrze komponują się z jajkami, twarożkiem i innym nabiałem. Dodatek kiełków wzbogaci praktycznie każde danie! Kiełki można też mrozić oraz pasteryzować. Gotowe kiełki, po wysuszeniu, przechowujemy w lodówce.

Domowa uprawa kiełków

Najłatwiejszy sposób na hodowanie kiełków w domu to kiełkownica. Kiełkownica to specjalne naczynie, przystosowane do uprawy kiełków. Jego konstrukcja pozwala zapewnić odpowiednią cyrkulację powietrza oraz wilgotność, które są niezbędne do uprawy zdrowych kiełków. Kiełkownice mogą mieć jeden poziom albo kilka – kiedy chcemy uprawiać więcej niż jeden rodzaj kiełków.

Bardzo ważna jest jakość nasion, które stosujemy w hodowli. Te kupione w sklepie ogrodniczym, przeznaczone do zasiewu, mogą być zanieczyszczone, dlatego lepszym pomysłem jest kupowanie nasion specjalnie przeznaczonych do kiełkowania.

Jak hodować kiełki bez kiełkownicy?

Kiełkownica ułatwia sprawę, ale uprawiać kiełki można bez niej. Jednym z popularnych sposobów jest metoda słoikowa. Potrzebne są: duży słoik (co najmniej 0,5 l pojemności), łyżeczka nasion, gaza oraz gumka.

Metoda słoikowa:

1. Przepłucz nasiona i wsyp je do czystego słoika.

2. Nalej wody mniej więcej do połowy słoika i zostaw namoczone kiełki na kilka godzin, najlepiej na noc.

3. Na otwór słoika nałóż gazę i zabezpiecz gumką.

4. Wylej wodę ze słoika przez gazę, potem zalej kiełki, przepłukaj i znowu wylej wodę.

5. Słoik ustaw w taki sposób, żeby był pochylony, raczej w półcienistym miejscu.

6. Płucz kiełki 2 razy dziennie.

W słoiku można hodować większość popularnych kiełków, przykładowo kiełki rzodkiewki, brokuła, kozieradki, słonecznika, lucerny, fasoli mung, soczewicy, cebuli czy groszku cukrowego. Niektóre nasiona wytwarzają kleiste substancje i nie poleca się ich do uprawy słoikowej – są to na przykład kiełki bazylii, rukoli, gorczycy i rzeżuchy. W przypadku tych gatunków lepiej sprawdzają się otwarte naczynia. Niektóre kiełki można uprawić na wilgotnej wacie, wyłożonej na płaskim talerzu lub tacy.

Kiełki są gotowe po kilku dniach. Nasiona kiełkują w różnym tempie, w zależności od gatunku – na przykład lucerna potrzebuje około 5 dni, podczas gdy słonecznik może być gotowy nawet po 2 dniach.

Kiełki w każdym domu!

Domowa uprawa kiełków zajmuje mało miejsca, jest prosta w obsłudze i niewiele kosztuje. W zamian otrzymujemy źródło dobrze przyswajalnych witamin i składników mineralnych, lepsze niż sklepowe suplementy. Kiełki można uprawiać przez cały rok, a plony zbieramy już po kilku dniach. Do wyboru mamy wiele gatunków, a to zachęca do eksperymentów!

Źródło:

• Piotr P. Lewicki, Kiełki nasion jako źródło cennych składników odżywczych, 2010,
• Dorota Wdowińska-Rozbicka, Jak wyhodować kiełki w domu – metoda w słoiku, 2014,
• Dominika Krzych, Jak i po co hodować kiełki w domu?, 2018,
• Anita Zegadło, Kiełki – rodzaje, właściwości, zastosowanie, 2019,
• Anna Jankowiak, Jak hodować kiełki w kiełkownicy w domu? Prosta instrukcja, 2021,
• Michał Mazik, Metody uprawy kiełków: w słoiku, na wacie, w doniczce, czy w kiełkownicy?, 2021,
• Odzywianie.info.pl, Kiełki – rodzaje, zastosowanie i wartości odżywcze, 2016.